Oliwki to stały składnik kuchni greckiej, a nawet szerzej śródziemnomorskiej. Te małe, niepozorne owoce znalazły sobie także miejsce w wielu kuchniach na całym świecie. Owoce drzewa oliwnego zwykle uzupełniają wiele dań, lecz mogą także stanowić ich główny element. Z europejskich sklepów znamy oliwki zielone i czarne, z pestkami lub drylowane, niekiedy wypełniane migdałami czy papryką oraz oliwę. Można je dzisiaj kupić w każdym sklepie. Zwykle owoce przyjeżdżają z gajów oliwnych basenu Morza Śródziemnego. Najpyszniejsze i najbardziej różnorodne przyjeżdżają właśnie z Grecji. Uprawa oliwek w Grecji to nie tylko fundament tamtejszego rolnictwa, lecz część bogatej kultury. Grecja jest jednym z największych światowych producentów oliwek i oliwy, a tamtejsze gaje oliwne często liczą setki lat. Mieszkańcy poszczególnych regionów walczą o miano producentów najlepszych oliwek lub oliw na świecie. Najbardziej znane i uznane są oliwki z Krety, Kalamaty i z regionu Chalkidiki. Kreta to największy ośrodek produkcji oliwy w Grecji. Rośnie tam ponad 35 milionów drzew oliwnych. Najpopularniejsza jest odmiana Koroneiki, małe owoce, używana do produkcji najwyższej jakości oliwy. Region Kalamata na Peloponezie słynie z produkcji najbardziej znanej odmiany czarnych oliwek (Kalamon). Region Chakidiki znany z uprawy dużych, zielonych oliwek stołowych. W całej Grecji rośnie ponad 170 milionów drzew oliwnych, z czego ok. 81% uprawianych jest na oliwę, a 19% na oliwki stołowe🫒
Drzewa oliwne mają długi tradycje, są nam znane już od 5 tysięcy lat. Drzewo może żyć i rodzić owoce nawet przez 1000 lat! Najstarsze na świecie drzewo oliwne można zobaczyć w Grecji, na Krecie. Oliwki upodobały sobie cały rejon Morza śródziemnego. Poza Grecją rosną w Hiszpanii, Włoszech, Francji. Można je spotkać także w Maroko, Afryce, USA, a także w Azji. Drzewa oliwne nie są wymagające. Lubią dobrze nasłonecznione miejsca i umiarkowane podlewanie. Rzadko zapadają na choroby, nie są szczególnie atakowane przez szkodniki. Drzewo oliwne zwykle osiąga wysokość około 6 m, niektóre okazy mogą liczyć 12 czy nawet 15 metrów. Drzewa oliwne rośną powoli, a owocować zaczynają dopiero po 7-10 latach. Pełną dojrzałość osiągają dopiero w wieku 20 lat, a po 30 można mówić o ich pełnej dojrzałości. Najlepsze plony można uzyskać między 30 rokiem a 150 rokiem życia drzewka oliwnego. Dopiero wtedy można zebrać od 15 do 70 kg owoców z jednego drzewa rocznie. Długość ich życia to nawet kila tysięcy lat…
Zbiory owoców trwają od końca września/października do stycznia, a czasem nawet marca, w zależności od odmiany i regionu. W Grecji wciąż cieszą się popularnością tradycyjne metody (pod drzewami rozkłada się siatki, a owoce strząsa się za pomocą kijów lub specjalnych grzebieni). Zebrane owoce trafiają do skrzynek, a następnie do tłoczni (młynów oliwnych) w ciągu 24 godzin, aby zachować swą jakość.
Drzewa oliwne mają pachnącą suchą korę pnia, gęste konary i wąskie zielone liście i lubią regularne przycinanie. Oliwka zakwita latem, a dojrzałe owoce można zrywać z drzew dopiero jesienią. Wyróżniamy kilka kolorów oliwek. Najpopularniejsze z nich są oliwki zielone. To owoce w początkowej fazie dojrzewania, zbierane najwcześniej. W fazie dojrzewania oliwki zmieniają barwę na czerwono-fioletową, zaś w pełni dojrzałe owoce mają kolor czarny.
Drzewa oliwne kochają Grecję, a Grecja tę miłość odwzajemnia. Wiele gajów oliwnych w Grecji ma setki, a nawet ponad tysiąc lat. Ze względu na górzysty teren, zbiory często są utrudnione i wymagają pracy ręcznej. Z uwagi na warunki klimatyczne, w wielu tradycyjnych gajach nie używa się sztucznych nawozów, co wpływa na naturalny smak oliwy. Grecki styl życia i rolnictwa siga-siga, oznaczający cierpliwość i podążanie za naturalnym rytmem przyrody. Grecja słynie z produkcji oliwy najwyższej jakości (Extra Virgin), często uważanej za jedną z najlepszych na świecie dzięki unikalnemu klimatowi, glebie i ekologicznemu, naturalnemu stylowi prac hodowców oliwek.
Zapraszamy do ogrodu i gaju oliwnego DELFINI w samym sercu wschodniej Krety!
